Nie zawsze rak

Nie zawsze rak

Posted by redaktor | Tags: Nowotwory |

Niekiedy młode kobiety wykrywają w swoich piersiach guzki, które są źródłem niepokoju. Obawy pogłębia łacińskie słownictwo na karteczkach z rozpoznaniem.

Wykrycie guzka nie zawsze musi oznaczać, że powstała jakaś nowa, obca zmiana. W większości przypadków wyczuwa się jedynie normalne fizjologiczne zgrubienia powstałe na skutek zmian w cyklu menstruacyjnym. Na gruczoł sutkowy działa bowiem cała "armia" hormonów. Estrogeny pobudzają wzrost i dzielenie się komórek, a progesteron ich dojrzewanie; prolaktyna jest niezbędna w okresie karmienia piersią, a do tego dochodzą jeszcze hormony pojawiające się w czasie ciąży. Najlepszym okresem do badania piersi jest 7.-10. dzień po rozpoczęciu krwawienia miesięcznego.

Przypadki łagodnych zmian sutka są bardzo częste. Pojawiają się niejednokrotnie jeszcze przed dwudziestym rokiem życia. Przerażone nastolatki, bombardowane zewsząd informacjami o nowotworach złośliwych sutka, są przekonane, że mają raka, i trudno im to później wyperswadować. Tymczasem najczęstszymi zmianami w tym wieku są guzki "łagodne", czyli takie, które nie rozsiewają się po całym organizmie w postaci przerzutów i nie niszczą okolicznych tkanek.

Tego rodzaju niegroźne choroby sutka są częstsze u kobiet bezdzietnych, miesiączkujących nieregularnie oraz tych, u których przypadki raka sutka występowały w rodzinie.

Według niektórych badań działanie ochronne przed powstaniem raka piersi ma zażywanie hormonalnych środków antykoncepcyjnych.

Gdy tkanka się rozrasta

Jedną z najczęstszych zmian łagodnych w młodym wieku są gruczolako-włókniaki. Ta nieco skomplikowana nazwa oznacza, że rozrostowi ulega zarówno tkanka gruczołowa, jak i włóknista. Umiejscawia się najczęściej w górnych kwadrantach-ćwiartkach sutka (dla lepszej orientacji podzielono sutek na ćwiartki - kwadranty). Może występować obustronnie. Guzek ma obły kształt, jest bezbolesny, łatwo przesuwalny i rzadko przekracza 5 cm. Porównuje się go z małą gumową piłką. Pomimo tego, że gruczolakowłókniaki nie zwiększają ryzyka zachorowania na raka piersi, ginekolodzy i onkolodzy zalecają ich wycięcie. Wtedy można potwierdzić, że jest to zmiana łagodna, i uniknąć powiększania się guzka w czasie ciąży i karmienia. Oczywiście, usuwa się tylko samego gruczolakowłókniaka, pozostawiając resztę gruczołu. Niestety, usunięcie jednej zmiany nie gwarantuje, że ten łagodny nowotwór nie pojawi się w przyszłości raz jeszcze, w tej samej lub drugiej piersi.

Torbiele, guzki, torbielki...

U nieco starszych kobiet można spotkać torbielowato-włóknistą chorobę gruczołu sutkowego. Podobnie jak w przypadku gruczolakowłókniaka, już w samej nazwie jest zawarta istota choroby stanowiącej od 50 do 80% wszystkich przypadków niezłośliwych chorób sutka. Są to zarówno torbiele (duże i małe), jak i guzki. Niejednokrotnie tych guzków jest bardzo wiele.

Torbiele są przestrzeniami wypełnionymi płynem. Znajdują się zwykle w obu piersiach, często powiększają się i stają bolesne tuż przed początkiem miesiączki. W razie wykrycia takiej torbieli i potwierdzenia w badaniu USG lekarz powinien nakłuć zbiornik i odciągnąć płyn, który oddaje następnie do badania.

Torbiele wymagają usunięcia:

  • jeśli badanie płynu przyniesie wyniki wskazujące na wielkotorbielowatą postać choroby torbielowato-włóknistej obarczonej zwiększonym ryzykiem rozwoju raka,
  • w przypadku krwistego charakteru płynu,
  • kiedy zmiana powraca w dość krótkim czasie.

Na szczęście opisywana choroba nie powoduje w większości przypadków zwiększonego ryzyka rozwoju raka, a objawy zazwyczaj ustępują wraz z przekwitaniem.

Zamiast mleka

Jednym z niepokojących młode i starsze kobiety objawów jest obecność wydzieliny w jednej lub obu brodawkach. Ponieważ sutek jest gruczołem, to taka wydzielina nie zawsze jest oznaką choroby. Małe ilości wydzieliny często znajdują się u dziewczyn czy kobiet przyjmujących doustne środki antykoncepcyjne lub inne leki, w tym uspokajające. Nawet jeśli wydzielinę spowodowała choroba, to jest ona prawdopodobnie łagodna, a nie złośliwa. Próbkę takiego płynu można zbadać, podobnie jak to się czyni z materiałem uzyskanym w wyniku biopsji torbieli.

Postępowanie w tym przypadku jest zależne od charakteru wydzieliny i obecności bądź nieobecności guza.

  • Jasny płyn z wielu przewodów (do brodawki uchodzi wiele przewodów ze wszystkich części sutka) nakazuje obserwację.
  • Krwista wydzielina oraz wydzielina towarzysząca guzowi sutka wymaga leczenia chirurgicznego.
  • Płyn o barwie mleka jest charakterystyczny dla zaburzeń pracy tarczycy lub zażywania niektórych leków.
  • Brązowa lub zielona wydzielina zdarza się wśród kobiet z torbielowato-włóknistą chorobą sutka.
  • Krwawej lub lepkiej wydzielinie najczęściej towarzyszy brodawczak wewnątrzprzewodowy, czasami obecny w postaci guzka w pobliżu brodawki. Pojedynczy brodawczak zdarza się zwykle u kobiet zbliżających się do menopauzy. Jeśli brodawczaków jest więcej, to mówimy, że są mnogie. Brodawczaki wymagają usunięcia, gdyż wiążą się z częstszym występowaniem raka sutka. Mnogie brodawczaki występują częściej u młodych kobiet i częściej objawiają się jako wyczuwalny guzek bądź guzki.

Szkiełko i oko

Onkolog bądź ginekolog ma do swojej dyspozycji kilka narzędzi, które pozwalają lepiej przyjrzeć się zmianom występującym w sutku.

  • Jedną z najbardziej znanych metod diagnostycznych jest biopsja cienkoigłowa. Polega na nakłuciu pojedynczej zmiany i tzw. aspiracji, czyli wciągnięciu płynu bądź grupy komórek w przypadku litego guzka. Istnieje jeszcze tak zwana biopsja chirurgiczna - wtedy pobiera się tkankę po wcześniejszym nacięciu skóry skalpelem. Materiał uzyskany w wyniku biopsji bada pod mikroskopem anatomopatolog, ustalając, z jaką chorobą mamy do czynienia.
  • Innym badaniem jest ultrasonografia sutka (USG). Pozwala ona na odróżnienie zmian litych od torbieli, bardzo wyraźnie widocznych na obrazie monitora.
  • Mammografia to kolejne badanie ułatwiające określenie zmian w piersi. Trzeba jednak zaznaczyć, że jej wartość jako środka diagnostycznego zwiększa się znacznie po 40. roku życia, kiedy przybywa tkanki tłuszczowej kosztem gruczołowej i można łatwiej ocenić wszelkie podejrzane zmiany. Dlatego u młodszych kobiet cenniejsze jest badanie USG i biopsja.
piersi, biopsja

Dodaj nowy komentarz